Forex veya FX nedir?
Döviz çiftlerinin yapısını, baz/karşı para mantığını, pip ve spread kavramlarını, kripto ile farklarını ve piyasa saatlerinin neden önemli olduğunu açıklıyoruz.
Forex (FX), bir para biriminin başka bir para birimi karşısındaki değerinin alınıp satıldığı küresel piyasadır. Her işlem bir çift üzerinden yapılır: EUR/USD gibi. Baz para (EUR) bir birim alınır veya satılırken, fiyatı karşı para (USD) cinsinden ifade edilir.
Neden önemli?
Birçok prop firması ve kaldıraçlı ürün FX üzerine kuruludur. Pip, spread ve seans saatlerini bilmiyorsan, gerçek işlem maliyetini ve neden bazı saatlerde fiyatın “zıpladığını” anlayamazsın.
Bir çiftin “anatomisi” şöyledir: EUR/USD = 1,0850 ise, 1 euro 1,0850 dolar eder. Fiyat 1,0851’e çıkarsa euro değer kazanmış demektir. Bu en küçük standart hareket genelde bir “pip” olarak adlandırılır ve kâr/zararın birimidir.
Pip ve spread maliyeti
- Spread
- Alış ile satış fiyatı arasındaki fark (pip cinsinden).
- Pip değeri
- Bir pip hareketin para cinsinden karşılığı.
- Lot
- İşlem büyüklüğü.
FX ile kripto piyasası
| Forex | Kripto | |
|---|---|---|
| Açık olduğu zaman | Hafta içi 24 saat, hafta sonu kapalı | 7/24 |
| Likidite | Genellikle çok yüksek | Varlığa göre değişken |
| Oynaklık | Genelde daha düşük | Genelde daha yüksek |
| Düzenleme | Çoğu ülkede oturmuş | Ülkeye göre değişken |
Başlıca işlem seansları
- Asya seansı
Genelde daha sakin; bazı çiftlerde dar aralık.
- Londra seansı
Likidite ve hacim belirgin biçimde artar.
- Londra–New York örtüşmesi
En yüksek likidite ve sık hareketler bu dilimde.
- New York kapanışı
Likidite azalır; spread genişleyebilir.
Yaygın hata, spread ve seansları yok sayıp yalnızca grafiğe bakmaktır. Düşük likiditeli bir saatte açılan pozisyon, geniş spread ve ani hareketler yüzünden beklenenden farklı sonuç verir.
Düzenleyiciler FX’te kaldıracın kayıpları hızla büyütebileceği ve bazı kaldıraçlı FX ürünlerinde sıkça zarar edildiği konusunda uyarır. Maliyet ve kaldıraç hesaba katılmadan FX “kolay” görünür.
FX’in temelini anladıysan, birçok kişinin FX’e giriş kapısı olan prop firması modeline bakabilirsin. Prop firması ve challenge konusuna geç.